Mural u zbiegu ulicy Wróblewskiego i alei Politechniki

Aryz to jeden z najważniejszych artystów światowego street artu.  Jego prace można podziwiać w wielu miastach Europy. W Łodzi 2011 roku stworzył przy ul. Pomorskiej 67 obraz przedstawiający kąpiącą się postać (zobacz TUTAJ). Hiszpan współtworzył również mural przy ul. Roosevelta 5, wraz z braćmi Os Gemeos z Brazylii ( zobacz TUTAJ).

Hiszpan tworzy swoje obrazy wyłącznie za pomocą farb akrylowych, nie używa tak charakterystycznych dla artystów, którzy malują w przestrzeni miejskiej, farb w sprayu. 
Cechą charakterystyczną twórczości Aryza jest to, że miesza kolory bezpośrednio na ścianie, co daje bardzo fajny, ciekawy wizualnie efekt. 
Prezentowany mural powstał jesienią 2012 roku i był już 19.  obrazem w Galerii Urban Forms.

Możemy go podziwiać na murze kamienicy stojącej u zbiegu ulicy Wróblewskiego i alei Politechniki.

Zobacz jeszcze:
DRUGI MURAL PRZY AL. POLITECHNIKI 16
MURALE PRZY ULICY ROOSEVELTA
MURAL PRZY ULICY POMORSKIEJ 67
ŁÓDZKIE MURALE

Fot. Monika Czechowicz

Karol Scheibler - pierwszy z pierwszych - ku wielkiej Łodzi...

Księży Młyn, zespół fabryczno-pałacowo-mieszkalny, powstały w XIX stuleciu w miejscu dawnej osady młyńskiej, już w latach międzywojennych uważany był za miejsce specyficzne, uosabiające ogromny awans ekonomiczny i socjalny miasta, a tym samym godne poznania, zwłaszcza przez gości odwiedzających Łódź po raz pierwszy. 

Stosunkowo niewielkie i zwarte terytorium, położone w pobliżu centrum miasta, zabudowane gmachami o różnorodnym przeznaczeniu, ale jednolite architektonicznie, przejrzyste komunikacyjnie i bardzo funkcjonalne, od dawna uważane było za wzór nowoczesnej dzielnicy przemysłowej.

Zespół urbanistyczny na Księżym Młynie, ograniczony od południa ulicą Milionową, od zachodu ulicą Magazynową, od północy ulicą Fabryczną i od wschodu ulicą Przędzalnianą z parcelami po obu stronach, stanowiący zamkniętą, dobrze rozplanowaną całość, jakby miasto w mieście, stworzył największy łódzki fabrykant - Karol Wilhelm Scheibler.

Karol Wilhelm Scheibler (1820-1881), wykształcony przedsiębiorca pochodzący z zachodniej Nadrenii, przybył do Królestwa Polskiego w 1848 roku by po kilku latach osiedlić się na stałe w Łodzi. Począwszy od 1870 roku zaczął tworzyć na Księżym Młynie własne "królestwo" przemysłowe, w którego projektowaniu zapewne miał udział Hilary Majewski (1838-1892), którego podpisy widnieją na projektach większości budynków tej dzielnicy.
Karol Scheibler doskonale potrafił wykorzystać swoje bogate doświadczenie wyniesione z pracy w firmach zachodnioeuropejskich, a ponadto był typem nowoczesnego fabrykanta, otwartego na wszelkie nowości i to w różnych dziedzinach życia. Doceniał postęp techniczny stając się jednym z twórców potęgi przemysłowej Łodzi, ale dostrzegał też potrzebę budowy pierwszego osiedla robotniczego.

"Czas", kalendarz informacyjno-adresowy na rok 1900.

Słowo "pierwszy" powtarza się przy jego nazwisku i jego żony Anny, a później przy spółce akcyjnej, wielokrotnie - pierwszy

fabryczny szpital, apteka, klub, biblioteka, robotnicza scena artystyczna i orkiestra, pierwsza spółka akcyjna w Łodzi, pierwsza zakładowa gazownia i oświetlenie gazowe hal produkcyjnych, pierwsze z miejscowych przedsiębiorstw posiadające połączenie telegraficzne, a później telefoniczne itd, itd, itd...
Wielu łódzkich przedsiębiorców wzorowało się na rozwiązaniach tej firmy wprowadzając w mniejszym lub większym zakresie podobne u siebie. Niektórzy, ci najbardziej zamożni, naśladowali budowę zwartych kompleksów fabryczno-rezydencjonalnych, lecz "jurydyka" Scheiblera obejmująca tereny przemysłowe przy Wodnym Rynku (obecnie Placu Zwycięstwa) i na Księżym Młynie pozostała zespołem największym w Łodzi.

Goniec Łódzki, rok 1904.

Dopiero niedawno, właściwie na początku lat 70. ubiegłego stulecia, zaczęto dostrzegać walory dziewiętnastowiecznej architektury industrialnej i zabytkową wartość całego układu urbanistycznego Księżego Młyna, zachowanego do dzisiaj w niemal nienaruszonym stanie. W latach 60. XX wieku jeszcze regułą były działania modernizacyjne, które w efekcie niszczyły elementy zabytkowe budynków.

W obwieszczeniu Konserwatora Zabytków m. Łodzi Antoniego Szrama z 20 stycznia 1971 roku ogłoszony został rejestr zabytków, w którym w grupie czterech najcenniejszych obiektów znalazł się zespół urbanistyczny na Księżym Młynie.

Przeczytaj też interesującą notkę (blog: Łódź okiem przechodnia): TUTAJ
i na blogu:
KAROL WILHELM SCHEIBLER - z Monschau, przez Ozorków do... Łodzi

źródła:
Grażyna Kobojek. Księży Młyn.
O Księżym Młynie. Historia - Architektura - Ogrody. Materiały z sesji zorganizowanej w 2001 r. w Rezydencji Księży Młyn przez Oddział Łódzki Towarzystwa Opieki nad Zabytkami oraz Muzeum Sztuki Rezydencja Księży Młyn [red. Wiesław Kaczmarek].

Fot. Monika Czechowicz
Fot. archiwalne ze zbiorów Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej w Łodzi.

MAŁA LITERACKA W ŁODZI

11 marca  (wtorek) 2014 roku o godz. 19.00 zapraszamy na kolejne spotkanie w ramach cyklu Mała Literacka - spotkania wielkiego formatu, który odbywa się w Teatrze Nowym im. Kazimierza Dejmka w Łodzi. Tym razem we współpracy z Gazetą Teatralną „Didaskalia” organizujemy panel dyskusyjny „Tłumacz w teatrze” dotyczący przekładów sztuk teatralnych. Rozmowę o translacji w teatrze z udziałem Karoliny Bikont, Moniki Muskały i Agnieszki Lubomiry Piotrowskiej poprowadzą Małgorzata Sugiera i Piotr Olkusz. Mała Sala (ul. Zachodnia 93). Wstęp wolny. Wydarzenia na FB.

Zachęcam również do zapoznania się ze wszystkimi wydarzeniami Małej Literackiej, które znajdziecie tutaj.

Choć od wieków przekładem sztuk teatralnych zajmowali się praktycy – aktorzy, reżyserzy czy dyrektorzy teatrów, pragnący włączyć do swojego repertuaru najbardziej interesujące teksty klasyczne i dramaturgiczne nowości ze świata, w powszechnym wyobrażeniu dominuje obraz tłumacza pracującego w zaciszu swojej biblioteki, w oderwaniu od zmiennych scenicznych mód i partykularnych gustów, dążącego do uniwersalizmu i obiektywizmu, nierzadko piszącego do szuflady. Tymczasem wielu spośród najwybitniejszych polskich tłumaczy dramatu tworzy przekłady z myślą o konkretnych reżyserach i realizacjach, często będąc częścią stałych tandemów inscenizatorskich. Tłumacze aktywnie uczestniczą w procesie powstawania przedstawienia: asystują reżyserowi podczas prób jako konsultanci, dramaturdzy, adaptatorzy, piszą teksty i redagują programy edukacyjne towarzyszące premierom; organizują też spotkania i festiwale, bywają kuratorami i networkerami inicjującymi transfer międzykulturowy. Są jedną z najbardziej aktywnych, a równocześnie jedną z najbardziej niedocenianych grup w polskim teatrze.

Rzadko stawia się pytania o to, jak wygląda współpraca tłumacza z teatrem, jakiego rodzaju czynniki wpływają na ostateczny kształt słyszanego ze sceny tekstu, z jakiego rodzaju trudnościami muszą się mierzyć autorzy przekładów. Jak zachować równowagę pomiędzy wizją dramatopisarza a reżysera? Na jakie odstępstwa od litery oryginału można sobie pozwolić? W jakim stopniu wolno tekst uwspółcześnić czy uprościć? Gdzie przebiega granica między tłumaczeniem a adaptacją lub przepisaniem? Czy przekładom „skrojonym na miarę” nie grozi bycie przekładami „jednorazowego użytku”? Wreszcie – jakie specyficzne problemy lingwistyczne czy kulturowe pojawiają się w tekstach, z którymi pracują zaproszeni przez nas tłumacze?

Małgorzata Sugiera – profesor zwyczajny Uniwersytetu Jagiellońskiego i kierownik Katedry Performatyki UJ. Jej zainteresowania naukowe obejmują historię i poetykę europejskiego dramatu XX wieku oraz problematykę gender i queer. Opublikowała dziesięć monografii, ostatnio Upiory i inne powroty. Pamięć – historia – dramat (2005), Inny Szekspir. Nowe lektury europejskiego kanonu (2009) oraz W pułapce przeciwieństw. Ideologie tożsamości (2012, z Mateuszem Borowskim). Wspólnie z Mateuszem Borowskim zajmuje się tłumaczeniem tekstów naukowych i sztuk teatralnych. W serii „Dramat współczesny” ukazały się do ich tłumaczenia tekstów dla teatru następujących autorów: Lukas Bärfuss, Sybille Berg, Bertolt Brecht, Dirk Dobbrow, Laurent Gaudé, Elfriede Jelinek, Fritz Kater, Händl Klaus, Heiner Müller, Falk Richter, Roland Schimmelpfennig, Werner Schwab, Tim Stafel, Chantal Thomas.

Karolina Bikont – tłumaczka sztuk teatralnych z języka niemieckiego (m.in. Petera Turriniego, Dei Loher, Sibylle Berg, Rolanda Schimmelpfenniga, Mariusa von Mayenburga, Elfriede Jelinek, Einara Schleefa, Igora Bauersimy, Falka Richtera, Ödöna von Horvátha, Arthura Schnitzlera) oraz z języka polskiego na niemiecki (Ingmara Villqista, Dagny Ślepowrońskiej, Marka Koterskiego oraz Michała Walczaka). Często tłumaczy na potrzeby konkretnej realizacji teatralnej (współpracuje np. z Mają Kleczewską podczas jej realizacji dramatów Elfriede Jelinek). Tłumaczka i redaktorka w Agencji Dramatu i Teatru „ADiT”.

Agnieszka Lubomira Piotrowska – tłumaczka tekstów literackich z języka rosyjskiego (m. in. powieści Władimira Sorokina, Wiktora Jerofiejewa) – w tym licznych sztuk teatralnych klasycznych (Antona Czechowa, Mikołaja Gogola, Michaiła Sałtykowa-Szczedrina, Aleksandra Puszkina) i współczesnych (Iwana Wyrypajewa, Jewgienija Griszkowca, Wasilija Sigariewa, braci Presniakow, Pawła Priażko). Często tłumaczy dramaty na potrzeby konkretnej realizacji teatralnej. Współtwórczyni i dyrektorka artystyczna Międzynarodowego Festiwalu Teatralnego Demoludy w Olsztynie (w latach 2006-2008), kuratorka „części wschodniej” Konfrontacji Teatralnych w Lublinie oraz festiwalu „ДА! ДА! ДА! Współczesny teatr, dramat i performans z Rosji” w Warszawie. Jurorka w konkursach dramaturgicznych w Jekaterynburgu, Mińsku i Permie; członkini jury na Międzynarodowym Festiwalu Teatralnym Kolyada Plays w Jekaterynburgu oraz na Międzynarodowym Festiwalu Teatru i Filmu TEXTURE w Permie. Laureatka Nagrody Stowarzyszenia Autorów ZAIKS „za wybitne osiągnięcia w dziedzinie przekładu literatury rosyjskiej na język polski”.

Monika Muskała – autorka sztuk teatralnych (Podróż do Buenos Aires. Work in Regress - 2001 i Daily Soup 2007, z siostrą Gabrielą Muskałą) i tłumaczka dramaturgii niemieckojęzycznej (m. in. Wernera Schwaba, Heinera Müllera, Thomasa Bernharda, Ödöna von Horvátha, Friedricha Schillera). Współpracuje z reżyserami teatralnymi jako tłumaczka i dramaturżka (Lulu w reż. Michała Borczucha, Kazimierz i Karolina w reż. Jana Klaty).

Piotr Olkusz – adiunkt w Katedrze Dramatu i Teatru Uniwersytetu Łódzkiego, redaktor działu zagranicznego miesięcznika „Dialog”. Tłumacz artykułów naukowych oraz sztuk teatralnych z języka francuskiego (m.in. Joela Pommerata, Rémi de Vosa, Patrice Pavisa, Davida Lescota oraz Matéi Visnieca, Maurice'a Maeterlincka).

Współorganizator wydarzenia:

Agnieszka Cytacka Public Relations Dział Marketingu Teatr Nowy im. Kazimierza Dejmka w Łodzi ul. Zachodnia 93, 90-402 Łódź t: 42 636 08 47 514 600 158 www.nowy.pl | Facebook Teatru Nowego

11 marca  (wtorek) 2014 roku o godz. 19.00

Mała Sala (ul. Zachodnia 93). Wstęp wolny. Wydarzenia na FB