baedeker łódzki

środa, 21 września 2016

POMNIK CZYNU REWOLUCYJNEGO

W marcu 1967 roku rozstrzygnięto projekt na pomnik ku czci ofiar Rewolucji 1905 roku. Miał stanąć w Parku Ludowym (dziś Park im. Józefa Piłsudskiego) na Zdrowiu, w miejscu zniszczonego w czasie okupacji obelisku.

W konkursie zwyciężyła koncepcja inż. Ludwika Mackiewicza. Projektowany monument miał mieć formę dwumetrowej grubości płyty o wymiarach 9x20 metrów, położonej na murach oporowych, tworzących pod nią szerokie wejście. Na czole płyty planowano umieścić napis „1905”. Zwycięski projekt jednak nie został zrealizowany.

Istniejący obecnie pomnik, projektu Kazimierza Karpińskiego, wyłoniono w drodze kolejnego konkursu ogłoszonego w 1970 roku.

Pomnik znajduje się przy ulicy Konstantynowskiej i upamiętnia rewolucjonistów poległych w Łodzi w walkach z carskim wojskiem w latach 1905-1907.

Powstał w 1975 roku w miejscu dawnego cmentarza, gdzie grzebano rewolucjonistów.

Pomnik zaprojektował Kazimierz Karpiński, a rzeźbioną podstawę wykonali Józef Zięba i Stanisław Siedlik.

Kazimierz Karpiński – artysta rzeźbiarz

Studiował w Państwowej Wyższej Szkole Sztuk Plastycznych w Łodzi. Dyplom uzyskał w 1966 roku. Od 1974 roku pracuje w Akademii Sztuk Pięknych w Łodzi na Wydziale Grafiki, prowadząc pracownię rzeźby. Twórczość przede wszystkim w dziedzinie rzeźby.

Ważniejsze realizacje:

– Pomnik Rewolucji 1905 roku w Łodzi – Park na Zdrowiu (1975)

– Fronton Muzeum Martyrologii na Radogoszczu w Łodzi (1976)

– Pomnik Stanisława Staszica w Łodzi – Park Stanisława Staszica (1983)

– Pomnik Żołnierzy AK i Szarych Szeregów na cmentarzu komunalnym w Pabianicach (1987)

– Rzeźba „Macierzyństwo” w hallu Szpitala Centrum Zdrowia Matki Polki w Łodzi (1988)

– Pomnik Aleksandra Kamińskiego w Parku Staromiejskim w Łodzi (2006)

– Rzeźba Chrystusa w ołtarzu głównym Kościoła Chrystusa Króla w Łodzi (2006)

Pomnik Aleksandra Kamińskiego w Parku Staromiejskim w Łodzi (2006) autorstwa Kazimierza Karpińskiego.

Monument na Zdrowiu liczy 38 metrów wysokości, składa się ze 144 betonowych elementów wyrastających z granitowej platformy, znajdziemy na niej fragment wiersza Władysława Broniewskiego „Pięćdziesięciu”:

To oni wolą nieugiętą

uczyli nas, jak żyć, jak bić się,

jak gardzić życiem, kochać życie,

ażeby syn i wnuk pamiętał.

Podczas prac budowlanych przy pomniku natrafiono na szczątki pomordowanych bojowników. Ich kości przeniesiono do wspólnej mogiły na cmentarzu na Dołach.

"Łódzkie Echo Wieczorne", rok 1927.

Cześć rewolucjonistom z 1905 roku oddawano już w czasach II RP. Po odzyskaniu niepodległości pierwszy prezydent Łodzi Aleksy Rżewski otoczył to miejsce opieką. Ekshumowano ciała i złożono we wspólnym grobie, na którym został usypany kopiec.

1 maja 1923 roku stanęła na nim siedmiometrowa betonowa kolumna z krzyżem na szczycie.

Pod pomnikiem odbywały się uroczystości robotnicze, a także kończyły się pochody pierwszomajowe.

"Echo", maj 1929 roku.

Pomnik został zniszczony przez hitlerowców w 1939 roku. Po wyzwoleniu na tym miejscu ustawiono głaz. Na nowy pomnik trzeba było czekać do 70. rocznicy wybuchu rewolucji 1905 roku.

"Dziennik Popularny", rok 1979.

źródła:

Piotr Gryglewski, Robert Wróbel, Agnieszka Ucińska. Łódzkie budynki 1945-1970.

Ryszard Bonisławski, Joanna Podolska. Spacerownik łódzki.

www.sculpture.art.p

70lat.asp.lodz.pl

Przeczytaj jeszcze:
STRAJKI, LOKAUTY I BARYKADY, CZYLI ŁÓDŹ W ROKU 1905
Nieurodzaj, bezrobocie i bankructwa, czyli Łódź tuż przed burzą 1905 roku.
MURAL UPAMIĘTNIAJĄCY WYDARZENIA Z LAT 1905-1907 W ŁODZI
ROSYJSKA ŁÓDŹ

Fot. Monika Czechowicz

Fot. archiwalne:

70lat.asp.lodz.pl

Ryszard Bonisławski, Joanna Podolska. Spacerownik łódzki.

oraz zbiory Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej w Łodzi.

MAPA GOOGLE

piątek, 9 września 2016

"ZAGINIONY OLBRZYM" - MURAL PRZY ULICY MŁYNARSKIEJ

Australijski artysta street-artu Stromie Mills jest autorem muralu, który powstał na ścianie kamienicy przy ulicy Młynarskiej w Łodzi.

Realizowany w ramach poświęconego sztuce miejskiej łódzkiego Festiwalu "Energia Miasta" mural to część międzynarodowego projektu Stormie Millsa "Lost Giants" (zaginieni olbrzymi).

Artysta od 2009 roku tworzy wizerunki gigantycznych postaci wpasowujące się w przestrzeń wielkich miast; malowidła z tego cyklu powstały już m.in. w Perth i Melbourne, a także we Nowym Jorku, Miami, Tokio i Londynie.

- Mills to jeden z najbardziej uznanych artystów street-artu na świecie. Cechą charakterystyczną jego twórczości jest monochromatyczna paleta barw - czerń symbolizuje w niej brud, biel mówi o wymazywaniu, szarość nawiązuje do krajobrazu miejskiego, zaś srebro do języka snów - podkreśliła prezes Fundacji Urban Forms Teresa Latuszewska-Syrda.

Stormie Mills jest artystą street-artowym i twórcą wizualnym. Zainteresował się sztuką miejską w 1986 podczas pobytu w Nowym Yorku, gdzie zafascynowało go graffiti takich twórców, jak Jenny Holzer czy John Fekner. Prace w ramach cyklu "Lost Giants" tworzył w Australii, Europie, obu Amerykach i Azji. Jego portfolio zostało wydane w formie książek: "Proximamente" oraz "DWI YMA".

Mural przy ulicy Młynarskiej przedstawia dwie splecione ze sobą postaci - mężczyznę i kobietę - utrzymane w tonacji czarno-białej.

- Dla mnie to dwie zagubione istoty, które właśnie się odnalazły. Myślę, że to przesłanie dobrze nawiązuje do charakteru Łodzi, która jako miasto przechodzi odnowę. Ale pozostawiam widzom możliwość ich własnej interpretacji obrazu; dla mnie największym sukcesem jest skłonienie obcych sobie ludzi do rozmowy "o czym jest ten obraz; co czuję, gdy go widzę". Po takiej rozmowie przestają oni być dla siebie obcy - zaznaczył Mills.

Oficjalne odsłonięcie muralu nastąpi w najbliższą niedzielę. Na ten dzień Centrum Dialogu im. Marka Edelmana zaplanowało popołudniowe koncerty, uliczny spektakl i inne działania artystyczne pod hasłem "Bigiel na Młynarskiej".

Młynarska to ważna ulica - dawne serce Bałut. Obecnie trudno uwierzyć, że przed wojną były tu trzy kina, kinoteatr, kawiarnia żydowska, w której spotykała się lokalna bohema" - wyjaśniła dyrektor Centrum Dialogu Joanna Podolska.

Mural przy Młynarskiej jest jedną z realizacji w ramach organizowanego w Łodzi cyklicznie Festiwalu "Energia miasta", którego tegorocznym motywem przewodnim są miejskie cykle: budowanie, niszczenie, burzenie, odbudowa. Organizatorzy - Fundacja Urban Forms - zlokalizowali działania festiwalowe w miejscach istotnych dla procesu rewitalizacji Łodzi, między innymi w kwartale wokół ulicy Włókienniczej oraz na Bałutach.

Mural to tylko jedno z artystycznych działań, które zaplanowano w tej części dzielnicy Bałuty, by ożywić pamięć o jej dawnych mieszkańcach.

Urban Forms nie tylko zaprasza artystów z całego świata tworzących murale na ścianach łódzkich kamienic, ale też zachęca mieszkańców do rozmowy o projektach w ramach ulicznych punktów informacyjnych "Dialogi wokół murali" i do współpracy z przy malowaniu prac.

Baedeker też dzisiaj rozmawiał pod muralem…

- Zobacz, pani zrobiła mi zdjęcie! Chodź szybciej, tobie też zrobi! A wie pani co? Wcześniej było ładniej.

- Nie podoba wam się mural?

- Mural jest bardzo fajny. Ale bez tego białego bardziej mi się podobało.

- Bez czego białego?

- No, to białe kółko na którym stoją. Ładniej było bez – teraz wyglądają jakby stali na zamarzniętej kałuży…

źródła:

http://www.propertydesign.pl/

http://wiadomosci.onet.pl/

http://www.pap.pl/

Fot. artysty ze strony:

http://www.richardmartinart.com.au/

Przeczytaj jeszcze:

ŁÓDZKIE MURALE I ICH TWÓRCY

ŁÓDZKIE MURALE

... informacje o artyście: TUTAJ

Fot. Monika Czechowicz

czwartek, 8 września 2016

Budynek szkoły przy ulicy Drewnowskiej 88.

Budynek szkoły powstał w latach 1923-1925. Nad planami budowy tej monumentalnej budowli pracował polski architekt Wiesław Lisowski. W Łodzi zaprojektował on jedenaście budynków szkolnych, osiem z nich wybudowano. Należy wspomnieć, że w niepodległej Polsce Łódź była pierwszym miastem w którym podjęto uchwałę o powszechnym nauczaniu, już w 1919 roku.

Rok 1928 . Gmach Szkoły powszechnej przy ulicy Drewnowskiej.

"Echo", rok 1929.

Szkoła przy ulicy Drewnowskiej jest zbudowana na planie litery H. Bryła architektonicznie nawiązuje stylem do klasycyzmu.

Wspaniały portyk wsparty na kolumnach nawiązuje do polskiej tradycji dworkowej.

Od strony południowej ( od strony parkingu Manufaktury przy Leroy Merlin) warto zobaczyć potężną kolumnadę.

Rok 1929. Piękny taras gmachu szkolnego przy ulicy Drewnowskiej 88.

Pierwotnie była to Publiczna Szkoła Powszechna - siedmioklasowa. W czasie okupacji, jak wiele innych budynków szkoła była siedzibą gestapo. Po zakończeniu II wojny światowej budynek powrócił do swego pierwotnego przeznaczenia.

Obecnie znajduje się w nim Zespół Szkół Ponadgimnazjalnych nr 5 im. Króla Bolesława Chrobrego.

Monumentalny, piękny budynek o formach klasycznych, został uzupełniony w latach 1925-1928 domem mieszkalnym dla nauczycieli o formach modernistycznych z elementami polskiej sztuki dekoracyjnej (Drewnowska 90).

"Głos Kupiectwa", rok 1927.

Ulica Drewnowska 90. Dom dla nauczycieli.

Fot. Rok 1928 - Budynek szkoły i dom dla nauczycieli (jeszcze w budowie) Szkoły powszechnej przy ulicy Drewnowskiej 90.

Zespół Szkół Ponadgimnazjalnych nr 5 im. Króla Bolesława Chrobrego w Łodzi to szkoła istniejąca od 1925 roku.
W ciągu wielu lat istnienia szkoła wielokrotnie zmieniała charakter edukacyjny:

1925-1939
Męska Szkoła Powszechna nr 25
Męska Szkoła Powszechna nr 36
Żeńska Szkoła Powszechna nr 45

1945-1968
Szkoła Podstawowa nr 25
Szkoła Podstawowa nr 91
Szkoła Podstawowa nr 45
XV Liceum Ogólnokształcące (od 1948 roku)

1968-1974
Zasadnicza Szkoła Włókiennicza ZPB im. Marchlewskiego:
- ZSW dla pracujących im. F. Dzierżyńskiego (od 1969 roku)
- Średnie Studium Zawodowe (od 1973 roku)

"Dziennik Łódzki", rok 1974.

1974-1982
Zespół Szkół nr 2:
- Zasadnicza Szkoła Włókiennicza
- Średnie Studium Zawodowe
- Technikum Zawodowe dla Przodujących Robotników (od 1974 roku)
- Technikum Włókiennicze dla absolwentów ZSW (od 1975 roku)

"Dziennik Łódzki", rok 1975.

1975
Nadanie Zespołowi Szkół nr 2 imienia Juliana Marchlewskiego

"Dziennik Popularny", rok 1976.

"Dziennik Łódzki", rok 1977

1982-1986
Zespół Szkół:
- Zespół Szkól nr 2
- IV Liceum Ogólnokształcące

1986-1991
Zespół Szkół Zawodowych nr 2:
- Zespół Szkól nr 2
- Zasadnicza Szkoła Włokiennicza Przędzalni Czesankowej
im. Gwardii Ludowej "Polmerino"

1991-2002
Zespół Szkół nr 5:
- Zespół Szkól Zawodowych nr 2
- XL Liceum Ogólnokształcące (od 1991 roku)
- Liceum Zawodowe (od 1993 roku)
- Liceum Ogólnkształcące dla Dorosłych (od 1993 roku)
- Liceum Handlowe (od 1995 roku)
- Liceum Techniczne (od 1998 roku)
- Technikum Handlowe (od 2001 roku)

2000
Nadanie Zespołowi Szkół nr 5 imienia Króla Bolesława Chrobrego

2002 - obecnie
Zespół Szkól Ponadgimnazjalnych nr 5:
- XL Liceum Ogólnokształcące
- V Liceum Profilowane
- Technikum nr 5

Opracowanie chronologiczne: Pani Hanna Potz-Drabik (z oficjalnej strony szkoły)

"Dziennik Popularny", rok 1976.

"Głos Kupiectwa", rok 1927.

"Echo", rok 1929.

Oficjalna strona szkoły: http://www.zsp5lodz.pl/

Karta pocztowa ze zbiorów MTN. Budynek Publicznej Szkoły Powszechnej im. Bolesława Chrobrego przy ul. Drewnowskiej 88, rok 1938. Obecnie Zespół Szkół Ponadgimnazjalnych nr 5 w Łodzi. (Fot. ze strony: http://www.miastograf.pl/)

Szkoła mieszcząca się w budynku przy ulicy Drewnowskiej 88 funkcjonuje już przeszło 80 lat. Jest to ciekawy przykład architektury okresu międzywojennego nawiązującej do dworów szlacheckich.

źródła:

Krzysztof Stefański. Ludzie, którzy zbudowali Łódź.

http://www.polskaniezwykla.pl/