baedeker łódzki

niedziela, 16 sierpnia 2026

Łodzianie w… Brazylii.

"Dziennik Łódzki", rok 1890.

Emigracja łódzkich robotników do Brazylii, która rozpoczęła się latem 1890 roku miała swoje korzenie w trudnych warunkach społeczno-ekonomicznych panujących w Łodzi na przełomie XIX i XX wieku. Łódź, znana jako centrum przemysłu włókienniczego, doświadczyła gwałtownego rozrostu przemysłu, co przyczyniło się do powstania licznej klasy robotniczej. Warunki pracy były trudne: długie godziny pracy, niskie płace, brak odpowiednich warunków życia i brak praw pracowniczych prowadziły do niezadowolenia i poszukiwania lepszych perspektyw.

"Dziennik Łódzki", rok 1890.

W tym okresie wielu robotników szukało szans za granicą, często kierując się do Ameryki Północnej i Południowej, w tym do Brazylii, gdzie istniały już pierwsze zachęty dla imigrantów, takie jak niskie koszty podróży i możliwość osiedlenia się na terenach rolniczych lub w nowych zakładach przemysłowych.

"Dziennik Łódzki", rok 1890.

Latem 1890 roku z Łodzi wyruszyła pierwsza duża grupa robotników. Emigranci ci, kierując się chęcią poprawy swego bytu i wolności od ucisku, zdecydowali się na podróż do Brazylii, gdzie wówczas aktywnie poszukiwano siły roboczej do rozwoju przemysłu, zwłaszcza w stanach São Paulo i Rio de Janeiro, oraz na plantacjach kawy i innych upraw.

"Dziennik Łódzki", rok 1890.

Podróż do Brazylii była długa i trudna, często odbywała się statkami i łączyła z niepewnością i ryzykiem. Po przybyciu, wielu robotników osiedlało się i żyło w trudnych warunkach, ale ich migracja przyczyniła się do rozwoju społeczności polonijnych w Brazylii, które do dziś zachowały swoje korzenie kulturowe. Emigracja ta miała także charakter falowy, z kolejnymi grupami robotników, które kontynuowały wyjazdy w kolejnych latach.

"Dziennik Łódzki", rok 1890.

Wycinki prasowe pochodzą ze zbiorów Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej w Łodzi.

"Dziennik Łódzki", lipiec/wrzesień 1980 roku.

piątek, 14 sierpnia 2026

Mistrzowie rzeźby w Pabianicach.

W maju 2026 roku zainaugurowana została wystawa „Mistrzowie rzeźby w Pabianicach”. Ekspozycja obejmuje blisko 60 prac wybitnych, polskich twórców: Igora Mitoraja, Aliny Szapocznikow, Zdzisława Beksińskiego, Magdaleny Abakanowicz i Bronisława Chromego.
Wystawa jest zaproszeniem do świata rzeźby – nieco surowego, monumentalnego i z całą pewnością unikatowego. Wydarzenie jest tym bardziej szczególne, że podzielono je na część plenerową oraz część muzealną.

Prezentacja plenerowa została zorganizowana w pięknych ogrodach pabianickiego Afloparku, gdzie sztuka współgra z naturą oraz rozkwitającymi kwiatami. W przestrzeni tej wystawiono ponad 25 rzeźb autorstwa Igora Mitoraja, Zdzisława Beksińskiego, Magdaleny Abakanowicz oraz Bronisława Chromego.

Część dzieł, których prezentacja wymaga przestrzeni muzealnej, wystawiona została w Muzeum Miasta Pabianic – w renesansowym dworze obronnym, potocznie nazywanym „Zamkiem”. Właśnie tam można podziwiać blisko 30 prac wspomnianych wyżej artystów, do których dołączyła również znamienita Alina Szapocznikow – mieszkająca w Pabianicach w czasach dzieciństwa i młodości.

Dzisiaj zdjęcia z wystawy z Muzeum Miasta Pabianic, ale obejrzyjcie również:
MISTRZOWIE RZEŹBY. Aflopark w Pabianicach.

baedeker łódzki: MISTRZOWIE RZEŹBY. Aflopark w Pabianicach.

23 maja – 30 września 2026
Część plenerowa: Aflopark, ul. Partyzancka 195, Pabianice
Część muzealna: Muzeum Miasta Pabianic, ul. Stary Rynek 1/2

Fot. Monika Czechowicz

środa, 12 sierpnia 2026

REGION/ Kolej Wąskotorowa Rogów - Rawa - Biała

Istniejąca od 1915 roku historyczna Kolej Wąskotorowa Rogów - Rawa - Biała jest już ostatnią czynną koleją wąskotorową w województwie łódzkim. Była także najdłuższą przejezdną trasą wąskotorową w Polsce (49 km) - niestety, w w 2026 roku, w 111 rocznicę jej budowy, nie jest już dostępna w całości dla pociągów pasażerskich.

Z uwagi na pogarszający się stan techniczny toru ruch pociągów pasażerskich na najpiękniejszych krajobrazowo odcinkach:
Jeżów - Rawa Mazowiecka (22 km) został zawieszony od stycznia 2016 roku
Rawa Mazowiecka - Biała Rawska (19 km) został zawieszony od lipca 2024 roku.