NIEZLICZONE TRZYSZCZĄ ŹRÓDŁA – poznaj łódzkie rzeki

Film "Niezliczone trzyszczą źródła - poznaj łodzie rzeki" powstał na zlecenie Muzeum Miasta Łodzi w ramach projektu "Łódź utkana dźwiękiem", całość projektu została sfinansowana przez Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego. 

Możesz obejrzeć film tutaj:

NIEZLICZONE TRZYSZCZĄ ŹRÓDŁA

• scenariusz i reżyseria:  Adam Brajter
• zdjęcia, montaż, efekty specjalne:   Adam Brajter, Stefan Brajter
• muzyka:  Suavas Lewy
• konsultacja merytoryczna:  Agnieszka Sosnowska, Marcin Szymański
• wsparcie logistyczne:   Piotr Grębowicz
• czyta:  Robert Michalak

Więcej na temat łódzkich rzek oraz efektów projektu możesz dowiedzieć się na www.tkalniadzwiekow.muzeum-lodz.pl
Zapraszam również do odwiedzenia bloga Mr SCOTT jedzie do... (-:
Razem z autorem możesz wybrać się na wiele pięknych wycieczek i... obejrzeć łódzkie rzeki "na żywo".

fot. Monika Czechowicz

PIOTRKOWSKA 8 - KAMIENICA KOCHAŃSKIEGO I KUTASA

Trzypiętrowa kamienica Izaaka Kochańskiego i Symchy (Mosze) Kutasa zbudowana w latach 80. i 90. XIX wieku.

"Führer dur Lodz", 1898.

Już pod koniec XIX wieku roku współwłaścicielem kamienicy stał się Sender Dyszkin (Diszkin), znany kupiec łódzki, zajmujący się handlem artykułami kolonialnymi i winem. 

"Czas", kalendarz informacyjno-adresowy, rok 1914

 (zapisani jako właściciele domu Sender Dyszkin wraz z małżonką)

Dyszkin dobudował w podwórzu trzypiętrowe oficyny. Prowadził na tej posesji wytwórnię koszernych wędlin, znanych w mieście ze swojej jakości. 

Podręczny Rejestr Handlowy, rok 1926.

"Ilustrowana Republika", rok 1926.

"Głos Kupiectwa", rok 1927.

"Głos Poranny", rok 1931.

"Głos Poranny", rok 1931.

"Głos Poranny", rok 1932.

"Ilustrowana Republika", rok 1932.

"Ilustrowana Republika", rok 1933.

"Głos Poranny", rok 1933.

"Głos Poranny", rok 1933.

W 1932 roku Sander Diszkin otworzył również sklep przy ulicy Narutowicza 22.

"Głos Poranny", rok 1932.

Przy Piotrkowskiej 8 mieścił się hotel "Centralny" L. Silbermana, mający 38 pokoi.

Kalendarz Handlowo-Przemysłowy, rok 1910.

Trójka wspólników, Rozen, Kirsz i Ingber prowadziła na posesji interesy w przemyśle bawełnianym. Prosperował tu skład towarów galanteryjnych, który prowadził P. Kutas. Poza tym działalność prowadzili: Dawid Rosenthal - skład towarów kolonialnych i farb malarskich. Wiedeński Magazyn Ubiorów Męskich, Bruno Buchholtz i S-ka - Dom agenturowo - komisowy. Znalazł tu swoje miejsce także tzw. "kantor pism", czyli rodzaj księgarni.

"Rozwój", rok 1906.

"Rozwój", rok 1906.

Kalendarz Informator, rok 1923.

Mieściła się tu także fabryka włókiennicza B. Zynger i D. Chołodenko.

W latach 20. XX wieku współwłaścicielem fabryki był Abram Dawid Chołodenko, łódzki przemysłowiec.

Abram Chołodenko (właściwie Notte Isseroff) urodził się w 1884 roku w Krotoszewie koło Żytomierza w guberni kijowskiej. Był synem Mordki i Estery Pierednik, ortodoksyjnej chasydzkiej rodziny. Miał brata Symchę, późniejszego wybitnego działacza partii syjonistycznej w Palestynie, delegata z Jerozolimy na Światowy Kongres Syjonistyczny w Szwajcarii w 1931 roku.

Abram (Notte) i jego młodszy brat Simcha Chołodenko.

Około 1895 roku rodzina przeniosła się do Berdyczowa, gdzie Abram poznał swoją przyszłą żonę Elżbietę Stepeńską. 

Elżbieta Chołodenko, żona Abrama, z domu Stepeńska.

Około 1901 roku Chołodenko wstąpił do partii bolszewików, ale zagrożony aresztowaniem przez policję rosyjską, wyjechał z dokumentami po zmarłym kuzynie do Polski, zaś pozostali członkowie rodziny udali się do Palestyny. Prawdopodobnie w 1912 roku zamieszkał w Łodzi. Tutaj urodziły się jego dzieci: Sara (1914) i synowie bliźniacy Arie i Samuel (1916). 

Żona i dzieci Nottego (Abrama) Chołodenki.

Po wybuchu rewolucji październikowej Abram Chołodenko wrócił do Rosji i osiadł w Petersburgu, ale wkrótce, tym razem w obawie przed aresztowaniem przez czekistów (funkcjonariuszy nadzwyczajnej komisji do walki z kontrrewolucją) przedostał się przez zieloną granicę i wrócił do Łodzi. 

Dziennik Urzędowy województwa łódzkiego, rok 1922.

W latach 20. został współwłaścicielem wspomnianej fabryki włókienniczej B. Zynger i D. Chołodenko przy Piotrkowskiej 8, a po śmierci Zyngera przejął przedsiębiorstwo na mocy testamentu ustanawiającego go wyłącznym spadkobiercą.

"Głos Kupiectwa", rok 1937.

Po wybuchu II wojny światowej znalazł się wraz z mężem córki, fizykiem Maksem Biberszteinem, w warszawskim getcie. Synowie wstąpili do polskiej organizacji konspiracyjnej, lecz wkrótce zostali aresztowani i skazani na śmierć przez powieszenie, zaś córka z matką zdecydowały się na ucieczkę do Rosji. Sara przeżyła wojnę, korzystając z fałszywych dokumentów tożsamości, po wojnie osiadła w Szwecji.

Abram Chołodenko w getcie warszawskim został członkiem utworzonego w listopadzie 1942 roku Żydowskiego Komitetu Narodowego, wspierającego działalność konspiracyjną w getcie. W ramach swoich możliwości starał się ulżyć zwracającym się do niego o wsparcie mieszkańcom getta. Nazywano go "aniołem warszawskiego getta". Został zamordowany przez Niemców 16 stycznia 1943 roku. Jego żona zmarła na tyfus w hitlerowskim obozie koncentracyjnym.

W podwórzu posesji istniała mała synagoga (mieszcząca ok. 30 osób) założona z inicjatywy Sendera Dyszkina w 1902 roku, która została zdewastowana przez hitlerowców.

Kamienica przy Piotrkowskiej 8 znajduje się w ewidencji zabytków... i wciąż czeka na remont (powyżej zdjęcie z 2023 roku).

http://www.tonz.org.pl/lodz/zabytki-lodzi/gminna-ewidencja-zabytkow/ 

Ogłoszenie z 1923 roku.

"Ilustrowana Republika", rok 1925.

"Ilustrowana Republika", rok 1938.

"Ilustrowana Republika", rok 1925.

"Hasło Łódzkie", rok 1927.

"Ilustrowana Republika", rok 1927.

Księga adresowa m. Łodzi i województwa łódzkiego 1937-1939.

"Głos Poranny", rok 1939.

źródła:

Sławomir Krajewski, Jacek Kusiński. Ulica Piotrkowska. Spacer pierwszy.
Andrzej Kempa, Marek Szukalak. Żydzi dawnej Łodzi. Słownik biograficzny.

Polska Niezwykła http://www.polskaniezwykla.pl

Fot. współczesne Monika Czechowicz

Fot. archiwalne ze zbiorów Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej w Łodzi.

"Głos Poranny", rok 1931.

MAPA GOOGLE

Lodka - ta lalka ma promować Łódź

Lodka ma być modnym gadżetem z Łodzi.

fot: e-lodka.pl

Łódzka fundacja Re-Act stworzyła lalkę, która ma promować Łódź. Stworzona jest z surowców naturalnych i wszystkiego, co wiąże się z ideą upcyklingu. Lodka ma być taka jak współczesna Łódź - modna, elegancka, stylowa i pełna wdzięku.

- Wkład w powstanie lalki mają łódzcy projektanci i to właśnie ich Lodka ma promować - mówi Barbara Sokołowska-Urbańczyk z fundacji Re-Act.

Jak dodaje, Lodka wzięła się z patriotyzmu lokalnego i z "buntu przeciw wszechogarniającej chińskiej tandecie, która psuje gusty małych dzieci".

Lodka ma się stać, w założeniu twórców, modną pamiątką z miasta.

- Inicjatywa powstała bez współpracy z łódzkimi urzędnikami. Chcemy na własną rękę pomóc promować Łódź - wyjaśnia Sokołowoska-Urbańczyk.

Lalka wytwarzana jest tylko z surowców naturalnych. Twarz, ręce i nogi ma z porcelitu. W środku wypełniona jest surowcem odpadowym. Prototyp lalki przygotowała łódzka projektantka Monika Onoszko. Projektantka przygotowała też zestaw ubrań dla 40-centymetrowej lalki.

- Łódź jest piękna w swej brzydocie. To tutaj panuje dobry klimat dla artystów i projektantów, którzy mogą czuć się w Łodzi swobodniej niż gdziekolwiek indziej. Lodka ma pokazywać tę artystyczną stronę miasta - opowiadają twórcy.

Lodka - modna twarz miasta

fot: e-lodka.pl