czwartek, 2 stycznia 2014

Łódź. Cmentarz Rzymsko-katolicki pw. św. Wincentego à Paulo



Cmentarz Doły – jedna z najważniejszych i największych nekropolii Łodzi. Znajduje się we wschodniej części dzielnicy Bałuty, po obu stronach ulicy Smutnej. Cmentarz powstał w 1896 roku jako miejsce pochówku dla luteran i rzymskich katolików. W późniejszym czasie wyznaczono dodatkowe miejsca dla baptystów, prawosławnych, muzułmanów i mariawitów.



W tej chwili cmentarz podzielony jest na następujące części:
Cmentarz Rzymskokatolicki pw. św. Wincentego à Paulo,
Cmentarz Komunalny,
Cmentarz Wojskowy pw. św. Jerzego,
Cmentarz Prawosławny pw. św. Aleksandra Newskiego,
Cmentarz Kościoła Chrześcijan Baptystów,
Cmentarz Kościoła Zielonoświątkowego,
Cmentarz Kościoła Starokatolickiego Mariawitów.


Na pierwszy styczniowy spacer wybrałam Cmentarz Rzymskokatolicki pw. św. Wincentego à Paulo…


Na cmentarz rzymsko-katolicki w. św. Wincentego a Paulo, wchodzi się po obu stronach ulicy Smutnej, od ulicy Telefonicznej i ulicy Brzezińskiej.



Najstarsze groby na cmentarzu katolickim na Dołach pochodzą z początku ubiegłego wieku. Niestety, tylko nieliczne pomniki przyciągają wzrok swoją urodą…


Na pewno żaden łodzianin nie przejdzie obojętnie obok sporego grobowca zakonu jezuitów. Chrystus i liczne anioły wykonane z kolorowych kawałeczków porcelany tworzą dość zaskakujący kontrast z szarością nekropolii. We wspólnym grobie spoczywają tu między innymi ojciec Tomasz Roztworowski, pierwszy akademicki duszpasterz Łodzi i kapelan powstania warszawskiego, zmarły w 1974 roku, a także ojciec Józef Kozłowski (zmarły w 2003 roku), ale przede wszystkim ojciec Stefan Miecznikowski – Sumienie Łodzi – jak informują napisy na szarfach ułożonych przy jego nazwisku.

Ojciec Stefan Miecznikowski (1921- 2004)
Był związany z łódzkim kościołem Najświętszego Imienia Jezus od 1978 roku. W stanie w wojennym w świątyni przy ulicy Sienkiewicza organizował pomoc dla internowanych i uwięzionych. W każdą niedzielę odprawiał mszę w intencji ojczyzny. Jego kazania wydano w 1992 roku pt. „Kazania stanu wojennego”. Organizował w Łodzi dyskusje z ks. Józefem Tischnerem, Tadeuszem Mazowieckim czy Jerzym Turowiczem. Gromadził wokół siebie ludzi różnych środowisk. Słuchał z uwagą odmiennych opinii i poglądów, uczył tolerancji. We wrześniu 1992 roku Rada Miejska w Łodzi przyznała mu tytuł Honorowego Obywatela Miasta. W 1995 roku NSZZ „Solidarność” nadała mu tytuł Honorowego Członka Związku.
Zobacz: Kościół pw. Najświętszego Imienia Jezus, czyli świątynia łódzkiej "Solidarności"


Grób rodziny Zieleniewskich. Ciekawy choćby przez to, że zarówno Konstanty - majster murarski, jak i jego żona Maria kazali sobie napisać na pomniku: "Obywatel (i obywatelka) miasta Łodzi".



Kilka kroków dalej można zobaczyć grób Stanisława Owczarka, przy którym stoi ławeczka z przerzuconym płaszczem…



Na kaplicy pogrzebowej po drugiej stronie ulicy Smutnej jest pamiątkowa tablica dedykowana pamięci Polaków wywiezionych na przymusowe roboty do Rzeszy. Tym, którzy „stracili życie i spoczywają daleko od swej ojczyzny – Polski”.
Zawiszacy przypomnieli natomiast, że w latach 1942-1943 w tej kaplicy harcerze 20 ŁDH im. Zawiszy Czarnego z Szarych Szeregów drukowali konspiracyjną gazetkę „Na zachodnim szańcu”.



W części katolickiej cmentarza na Dołach, pochowany jest również Marek Budziarek, historyk i miłośnik Łodzi.

Marek Budziarek (1951-2006)


Był historykiem i autorem wielu książek i wystaw, absolwentem teologii na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim. Pasjonowała go Łódź, jej wielokulturowa historia, zabytki, mieszkańcy. Opublikował ponad 20 książek. Jego pierwszym dziełem była „Katedra przy Adolf Hitlerstrasse”, napisał historię kościoła w Łodzi „Łódź Piotrowa”, „Świątynie Łodzi” oraz zbiór sylwetek ludzi, którzy tworzyli miasto pt. „Łodzianie”. Był współautorem albumu „Łódź – miasto czterech kultur”. Zajmował się relacjami pomiędzy trzema najliczniejszymi narodowościami żyjącymi w mieście. Owocem jego pracy stała się książka „Łódź.   Lodsh. Litzmannstadt. Wycinki z życia mieszkańców okupowanego miasta” oraz wystawa „Triada łódzka” w Muzeum Historii Miasta Łodzi, gdzie pracował od 1984 roku. Był tam starszym kustoszem oraz kierownikiem działu historii i kultury. Zorganizował kilkanaście wystaw, między innymi „Biblia wczoraj i dziś”, ekspozycję o Janie Karskim. Był publicystą. Pisał do „Gazety Wyborczej”, „Przeglądu Powszechnego”, „Gościa niedzielnego”, tygodnika „Ład”. Zmarł w 2006 roku. 



Cmentarz Rzymskokatolicki pw. św. Wincentego
91-729 Łódź
Smutna 9
TFX (42) 6786204
6786204

Źródło:
Ryszard Bonisławski, Joanna Podolska. Cmentarz na Dołach [w: Spacerownik]

Fot. Monika Czechowicz