niedziela, 30 lipca 2017

OGRÓDEK DYDAKTYCZNY PRZY ŁÓDZKIEJ PALMIARNI


Położony w centrum miasta Ogródek Dydaktyczny, odizolowany od ruchu ulicznego Parkiem Źródliska I i pawilonami Palmiarni, jest mało widoczny dla przechodniów. Warto jednak odwiedzić to wyjątkowe miejsce. 


Wysokie, stare drzewa oraz bogate podszycie z krzewów i bylin tworzą osobliwy nastrój starego, tajemniczego ogrodu. 



Specyficzny, łagodny mikroklimat sprzyja rozwojowi wrażliwych na chłody roślin pochodzących z różnych rejonów świata, co czyni go wyjątkowo atrakcyjnym.


Teren dzisiejszego Ogródka Dydaktycznego jest historycznie najstarszą częścią Ogrodu Botanicznego, która po wielu latach użytkowania przez Uniwersytet Łódzki, wróciła pod zarząd Miasta i stała się integralną częścią współczesnego Ogrodu.



Wszystko zaczęło się wraz z powstaniem w Łodzi w 1921 roku Centralnej Pracowni Przyrodniczej, której pracownicy z ogromną determinacją dążyli do założenia na terenie miasta składnicy botanicznej wraz z ogrodem. Ich zamierzenia urzeczywistniły się w 1926 roku, kiedy to Pracownia Przyrodnicza otrzymała na utworzenie ogrodu działkę o powierzchni 1 ha zlokalizowaną w Parku Źródliska. Na jej terenie powstawał w latach 1926-1929 Szkolny Ogród Botaniczny, który miał być pomocny w praktycznym nauczaniu przyrody. Był to pierwszy ogród botaniczny jaki powstał na terenie Łodzi.
Jak pisze Edward Potęga w „Czasopiśmie Przyrodniczym”, w 1928 roku zakończono zagospodarowywanie pierwszej części Ogrodu o powierzchni 3500 metrów kwadratowych. Założono tam działy prezentujące między innymi: biologię roślin, systematykę roślin, rośliny uprawne, lecznicze i ozdobne oraz roślinność górską, wydm piaszczystych i skalnych pustyń. Wybudowano również dwa baseny – większy o powierzchni 49,24 metrów kwadratowych przeznaczony dla roślin wodnych oraz mniejszy dla roślin błotnych. W okresie tym posadzono około 8500 roślin należących do 750 gatunków.
W 1929 roku zagospodarowana już była cała powierzchnia Ogrodu, w którym prezentowano około 1000 gatunków. W kolejnych latach kolekcję stale poszerzano, czego dowodzą spisy nasion z 1931 i 1935 roku obejmujące 1241 taksonów.

Szkolny Ogród Botaniczny tuż po założeniu, rok 1930.


Rośliny pozyskiwano z ogrodów botanicznych, między innymi z Wilna, Krakowa, Lwowa i Warszawy, jak również ze stanowisk naturalnych.
Na terenie Ogrodu prowadzono lekcje przyrody, udzielano informacji z zakresu ogrodnictwa oraz bezpłatnie udostępniano nasiona i sadzonki.
W okresie tym liczba zwiedzających wynosiła od ośmiu do dziesięciu tysięcy osób rocznie – były to głównie wycieczki szkolne.
W 1934 roku Ogród przemianowano na Miejski Ogród Przyrodniczy, a w 1935 roku wprowadzono niewielkie opłaty za jego zwiedzanie. Zmiana nazwy związana była z urozmaiceniem kolekcji botanicznej okazami zwierząt, wśród których prezentowano nawet niedźwiedzia sprowadzonego ze Szkolnego Ogrodu Zoologicznego w Zamościu.
W 1947 roku Ogród przejęła Wyższa Szkoła Pedagogiczna, która w 1955 roku została włączona do Uniwersytetu Łódzkiego. W ówczesnym czasie bezpośrednią opiekę nad Ogrodem sprawowała Pracownia Metodyki Biologii.

Po zaprzestaniu użytkowania Ogrodu Dydaktycznego przez Uniwersytet Łódzki w 1999 roku, Ogród Botaniczny w Łodzi rozpoczął starania o jego przejęcie. Do porozumienia między uczelnią i władzami Miasta doszło w 2004 roku. Na podstawie uchwały Nr XXX/491/04 Rady Miejskiej w Łodzi, Ogród Dydaktyczny stał się własnością Miasta. W 2005 roku zgodnie z zarządzeniem Prezydenta Miasta Łodzi, Ogród Dydaktyczny został przekazany Ogrodowi Botanicznemu, a po jego renowacji, we wrześniu 2006 roku został udostępniony zwiedzającym.


Ogród ulega ciągłym przeobrażeniom i to nie tylko tym związanym z kolejnymi porami roku. 



Systematycznie uzupełniane są nasadzenia drzew i krzewów oraz wprowadzane są nowe byliny, które wypełniają partery i zmniejszają powierzchnie trawników.


Ogród Dydaktyczny jest pod stałą i troskliwą opieką.


Na terenie 3,5 tysięcy m² można oglądać  między innymi:
sekwoje, metasekwoje...

... dawidię chińską (zwaną drzewem chusteczkowym), kryptomerię japońską, rzadkie odmiany sosen i świerków, miłorzęby dwuklapowe... 



a także kolekcję wrzosów, wrzośców, rododendronów i azalii.


- agawy, bukszpany, styrakowce japońskie i wiele innych...


Przed wejściem do Ogródka Dydaktycznego możemy obejrzeć czasową wystawę Motyli i Roślin Nektarodajnych. 


Ale owady w gablotkach to tylko zapowiedź „motylich wydarzeń”.

- egzotyczne motyle eksponowane będą w jednej ze szklarni Palmiarni, na co dzień nieudostępnionej do oglądania. Na potrzeby wystawy sprowadzone będą do Palmiarni poczwarki kilku gatunków motyli dziko występujących w tropikalnej Ameryce Południowej, Azji Południowo-Wschodniej i Afryce. 



Przez cały sierpień, każdego dnia kilkadziesiąt pięknych, barwnych, dużych motyli będzie uprzyjemniać pobyt w Palmiarni. Dodatkowo, w ramach wystawy, w Ogródku Dydaktycznym oraz przy południowej fasadzie Palmiarni, prezentowanych będzie kilkadziesiąt gatunków i odmian roślin nektarodajnych, w tym pachnących lantan, budlei, róż i innych. 


Wystawy tematyczne cieszą się dużym zainteresowaniem zwiedzających, wpisały się już na stałe w kalendarium imprez w Palmiarni. Są to między innymi wystawy storczyków, bonsai, roślin mięsożernych i roślin jadalnych.
Każdej wystawie towarzyszą kiermasze, prelekcje i warsztaty mające na celu upowszechnianie wiedzy przyrodniczej i ogrodniczej. Wystawa motyli potrwa do końca sierpnia.


Wystawie towarzyszyć będą prelekcje:
5 sierpnia godz. 14:00 Owady zapylające – pszczoły ( nie tylko miodne).
Prowadzi: dr hab. Katarzyna Szczepko, Wydział Biologii i Ochrony Środowiska.
6 sierpnia godz. 14:00 Owady zapylające – pszczoły ( nie tylko miodne).
Prowadzi: dr hab. Katarzyna Szczepko, Wydział Biologii i Ochrony Środowiska.
27 sierpnia godz. 14:00  Świat motyli dziennych i nocnych województwa łódzkiego.
Prowadzi: mgr Tadeusz Kurzac.


W ogrodzie już teraz podziwiam motyle, może o nie tak fantazyjnych kształtach i kolorach, ale za to… żywe, korzystające ze słodkiej oferty zasadzonych tu roślin miododajnych.

Ogród dla motyli.


Spacer po Ogródku Dydaktycznym umożliwia poznanie rzadkich i pięknych gatunków roślin oraz jest okazją do wspaniałego wypoczynku. 



Zachęcają do niego rozstawione przy alejkach stylowe ławeczki – wiele z nich z pamiątkowymi tabliczkami:



Odpocząć można w altanie…



…lub przy klasycznej fontannie, która po ostatnim remoncie zastąpiła basen z roślinami błotnistymi.



W okresie letnim do fontanny przenoszone są żółwie czerwonolice.



To duża atrakcja... nie tylko dla dzieci.


INFORMACJE DLA ZWIEDZAJĄCYCH:
Palmiarnia czynna jest przez cały rok codziennie, oprócz poniedziałków, pierwszego dnia Świąt Bożego Narodzenia i Wielkanocy, 1 stycznia i 1 listopada oraz ostatniego tygodnia marca i lipca.
Ogródek Dydaktyczny jest dostępny tylko dla zwiedzających palmiarnię (wejście przez pawilon dla roślinności twardolistnej) i nie jest czynny zimą.



Łódzka Palmiarnia, al. Piłsudskiego 61 (Park Źródliska I)
tel. 042 674 96 65; fax 042 674 50 70


Źródła:
Dorota Mańkowska. Historia Ogródka Dydaktycznego przy Palmiarni [w:] Palmiarnia Ogrodu Botanicznego w Łodzi. Przewodnik.
Aleksandra Winkler. Kolekcje roślinne Ogródka Dydaktycznego [w:] Palmiarnia Ogrodu Botanicznego w Łodzi. Przewodnik.
Marek Jakubowski. Informacje dla zwiedzających  [w:] Palmiarnia Ogrodu Botanicznego w Łodzi. Przewodnik.


Fot. archiwalane ze strony:
i inn.

Fot. współczesne Monika Czechowicz


Brak komentarzy:

Prześlij komentarz