Okazały gmach szkolny przy ul.
Staszica 1/3 z domami dla nauczycieli powstał podobnie jak inne nowoczesne
szkoły w latach międzywojennych (1919 – 1928). Takie piękne, funkcjonalne budynki
stawiano dla wyrównania szans głównie w obszarach najbiedniejszych, w celu
szybkiego zrealizowania uchwały o powszechnym nauczaniu dzieci.
Szkoła Powszechna, elewacja przednia, ulica Nowo-Marysińska (obecnie ul. Staszica 1/3). Rys. Wiesław Lisowski.
"Ilustrowana Republika", rok 1929.
Budynki zostały zaprojektowane przez architekta
Wiesława Lisowskiego. Widać wyraźne nawiązania do tzw. stylu dworkowego,
podkreślającego motywy czerpane z polskiej architektury renesansowej, barokowej
i klasycystycznej.
Szkoła Powszechna, elewacja tylna, ulica Nowo-Marysińska (obecnie ul. Staszica 1/3). Rys. Wiesław Lisowski.
Budynek powstał na planie zbliżonym do
litery V, dostosowanym do kształtu działki. Kompleks ten składa się z dwóch
dwupiętrowych gmachów głównych początkowo przeznaczonych na dwie szkoły
powszechne (męską i żeńską) oraz parterowego łącznika mieszczącego salę
gimnastyczną wraz z rozbieralnią i natryskami oraz salę robót ręcznych i salę
do nauki gospodarstwa domowego.
Były to pomieszczenia przeznaczone do wspólnego
użytkowania przez obie szkoły. Łącznie szkoły posiadały 28 klas lekcyjnych oraz
dwa niezależne boiska – na dziedzińcu frontowym i wewnętrznym. Na działce
znalazła się także stróżówka z wejściem od ul. Staszica i od strony
wewnętrznego dziedzińca (dzisiaj w stróżówce mieści się harcówka).
Cechy stylowe nadane przez architekta tej realizacji związane są przede
wszystkim z panującym wówczas nurtem poszukiwań tzw. stylu swojskiego. W tym
duchu zaprojektowany jest centralny łącznik, podobny nieco do dworu polskiego –
wysoki dach, ganek.
By w pełni
zrealizować założenia tego nurtu, którego celem było wypracowanie narodowych
form polskich, wykorzystywano także cechy stylu renesansowego i barokowego.
Styl barokowy znalazł odzwierciedlenie w dekoracjach, takich jak np. spływy
wolutowe, a przede wszystkim w ukształtowaniu wieżyczki zegarowej znajdującej
się na osi parterowego łącznika.
"Głos Kupiectwa", rok 1927.
Cały kompleks przypomina nieco założenie pałacowe, aczkolwiek mocno
zmodyfikowane. Środkowy łącznik szkoły to główna bryła pałacu, gmachy szkół to
pałacowe oficyny – większe i odwrócone w stronę tylnego dziedzińca.
Architektowi udało się w doskonały i pomysłowy sposób
dostosować projekt do nietypowego kształtu działki.
Obecnie jest to urokliwy,
nastrojowy zakątek, pełen zieleni, z dala od ruchliwego centrum.
Od 1992 roku, od ulicy St. Staszica 1/3 ma swoją siedzibę XXXV LO im.
Króla Stefana Batorego, które działa pod patronatem ambasady Republiki
Węgierskiej w Polsce.
W szkole realizowany jest program w zakresie nauczania
czterech języków obcych, są to język angielski, niemiecki, francuski i
hiszpański. Ciekawe, czy uczniowie liceum im. Batorego chcieliby uczyć się
języka węgierskiego?
Oficjalna strona liceum: TUTAJ
Od strony ul. mjr Sucharskiego 2 ma
swoją siedzibę Zespół Szkół Specjalnych
nr 3 im. Jacka Kuronia.
W skład zespołu wchodzą dwie szkoły:
- Szkoła Podstawowa Specjalna nr 105
- Publiczne Gimnazjum Specjalne nr 57
Szkoły obejmują opieką dzieci i młodzież
z różnymi niepełnosprawnościami, zarówno w sferze intelektualnej jak i ruchowej
oraz z dysfunkcjami sprzężonymi. Od dziesięciu lat z dużym powodzeniem
funkcjonują w placówce zespoły dla dzieci z porażeniem mózgowo - rdzeniowym.
Liczebność zespołów klasowych jest niewielka w zależności od stopnia niepełnosprawności dzieci i młodzieży. W całym budynku złamane są bariery
architektoniczne; przystosowane toalety, barierki, podjazdy dla wózków, winda.
Zapewniony jest również dowóz dzieci niepełnosprawnych ruchowo do szkoły.
Oficjalna strona Zespołu Szkół Specjalnych: TUTAJ
źródła:
Ryszard Bonisławski, Joanna Podolska.
Spacerownik łódzki.
Justyna Karolina Brodzka. Wiesław Lisowski. Księży Młyn Dom Wydawniczy, Łódź 2008.
Fot. współczesne: Monika Czechowicz
Fot. archiwalne i rysunki: Łódzki
Modernizm
oraz zbiory Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej w Łodzi.