niedziela, 15 czerwca 2014

Licytacja fotografii Briana Gryffina w łódzkim Monopolis.

Fotofestiwal przygotował na zamknięcie wielką niespodziankę - charytatywną aukcję fotografii Briana Griffina. Brytyjczyk pracował z największymi gwiazdami muzyki. W niedzielę będzie można wylicytować zdjęcia Queen, Kate Bush, Iggy'ego Popa czy Depeche Mode.
Brian Griffin od lat fotografuje gwiazdy rocka oraz pracuje dla nich.
Współpracował m.in. z Depeche Mode, Placebo, Iggy Popem czy Kate Bush.. Światową sławę przyniosło mu zdjęcie, które znalazło się na okładce płyty "A Broken Frame" zespołu Depeche Mode. Fotografia jest uznawana za jedną z "okładek wszech czasów", znalazła się także na pierwszej stronie prestiżowego magazynu "Life". W 1989 roku "The Guardian" uznał Griffina za fotografa dekady. Po zdobyciu tego tytułu artysta zaczął reżyserować reklamy telewizyjne, teledyski i filmy krótkometrażowe.


Okładka płyty "A Broken Frame" zespołu Depeche Mode. 

Podczas Fotofestiwalu pokazał w Łodzi wyjątkowe zdjęcia - swoją pierwszą na świecie wystawę okładek płyt oraz portretów gwiazd świata muzyki. Została zaaranżowana w dawnych zakładach Monopolu Wódczanego "Monopolis" (ul. Wydawnicza 4, czytaj TUTAJ). Angielski fotograf przy każdym zdjęciu zostawił odręczną notatkę o powstaniu danej fotografii.


"Construction Time Again"

Te wyjątkowe zdjęcia zostaną zlicytowane, a sam Griffin specjalnie przyleci do Łodzi. Aukcja rozpocznie się w niedzielę 15 czerwca o godz. 18 w Monopolis. Na licytację trafią wszystkie dzieła zaprezentowane na wystawie. 
Będą wśród nich najsłynniejsze okładki albumów Depeche Mode o powierzchni 9 m kw. ("A Broken Frame", "Construction Time Again", "Speak and Spell") oraz portrety zespołów i muzyków takich jak Placebo, Queen, REM, Iggy Pop, Kate Bush, Peter Gabriel, Tindersticks, Psychodelic Furs, Passion Puppets, Talk Talk, Billy Idol,  Siouxsie Sioux, Elvis Costello czy Joe Jackson.


"Speak and Spell"

Dochód z aukcji zostanie przeznaczony na Szczęśliwe Podwórka, akcję społeczną fundacji Virako.

Wstęp wolny.

sobota, 14 czerwca 2014

PIOTRKOWSKA 12 - Kamienica Dawida Izraela Sendrowicza.

W 1874 roku narożnik skrzyżowania ulicy Piotrkowskiej z ówczesną Południową kupił Izrael  Dawid Sendrowicz. Trzy lata później stał tam niski, drewniany dom.


Dwadzieścia lat później właściciel zamówił u Dawida Lande projekt trzypiętrowej narożnej kamienicy. Miała ona zastąpić stojące tam dwupiętrowy murowany dom i drewniane zabudowania.

"Lodzer Zeitung", 1867.
(dawna numeracja ulicy Piotrkowskiej - nr 252, to dzisiaj 12)

"Rozwój", rok 1898.



Kamienica powstała w 1897 roku.

Piotrkowska 12. Lata 1895-1900.

"Czas", kalendarz informacyjno-adresowy, rok 1900.

 Mówi się, że przy projektowaniu tego obiektu Lande "dał upust swojej twórczej fantazji". Na elewacji można dostrzec zegary słoneczne (w górnej części) oraz niewielką latarnię. Wejście znalazło się w sieni od strony ulicy Piotrkowskiej.


"Rozwój", rok 1898.


W kamienicy była siedzibą jednego z łódzkich Towarzystw Pożyczkowo-Oszczędnościowych. 
Jej właściciel posiadał tu także prywatną synagogę (dom modlitwy) mogącą pomieścić 30 osób. Została zdewastowana przez hitlerowców w 1939 roku.

Kalendarz Kościuszkowski, rok 1918.

Dziennik Urzędowy m.Łodzi, rok 1919.

 Gazeta "Rozwój", rok 1907.

W pierwszych latach XX wieku przy Piotrkowskiej 12 swój sklep miało Towarzystwo przemysłu naftowego braci Nobel.


Budowa  kamienicy pochłonęła 42 tysiące 700 rubli. Suma ta pochodziła z pożyczki zaciągniętej w Towarzystwie Kredytowym w Łodzi. 


Ta czterokondygnacyjna budowla cechuje się dekoracją charakterystyczną dla końca XIX stulecia. Odnaleźć tu można motywy neoromańskie, neogotyckie i neorenesansowe, tworzące konglomerat specyficzny dla architektury historyzującej. 


Szczególną uwagę w bryle budynku przykuwa wykusz nakryty pięknym hełmem oraz dwa pseudoryzality ze szczytami zdobionymi m.in. płaskorzeźbami smoków i delfinów.


W rękach Sendrowicza kamienica przy Piotrkowskiej 12 pozostawała do połowy pierwszej dekady XX wieku. Od 1910 roku w  kalendarzu adresowym jako właściciel wpisany jest Sendrowicz wraz z małżonką Libą Cyrlą.

"Czas", kalendarz informacyjno-adresowy, rok 1910.

"Czas", kalendarz informacyjno-adresowy, rok 1911.


W 1912 roku kamienicę nabył  Cyryk Liebermann wraz z małżonką Surą. Parter gmachu został przebudowany na potrzeby handlowe.

"Czas", kalendarz informacyjno-adresowy, rok 1912.

"Czas", kalendarz informacyjno-adresowy, rok 1914.


"Rozwój", rok 1911.

W okresie międzywojennym mieścił się tu znany przez elegancką klientelę sklep Wolfa Bełchatowskiego z męskimi kapeluszami.

"Głos Poranny", rok 1930.

"Głos Poranny", rok 1933.


Dzisiaj w kamienicy na rogu ul. Piotrkowskiej i Rewolucji mieści się m.in. dobrze znana i popularna Restauracja Polska. Restauracja zagrała w filmie "Trójkąt bermudzki". Żona jednego z bohaterów (Grażyna Trela) spaceruje po Piotrkowskiej i obserwuje wnętrze filmowej kawiarni "Mariolka", gdzie ma miejsce spotkanie jej męża Ludwika (Jan Peszek) z klientem...



Kamienica Dawida Sendrowicza przy ulicy Piotrkowskiej 12 w doborowym towarzystwie: kamienica Jozefa Monitza - Piotrkowska 10 i kamienica Karola Scheiblera pod numerem 11, czyli jeden z piękniej zabudowanych narożników łódzkich ulic: Piotrkowskiej, Rewolucji 1905 roku i Próchnika. 


Czterokondygnacyjna kamienica została zaprojektowana z twórczą fantazją i stała się jednym z charakterystycznych wielkomiejskich akcentów śródmieścia Łodzi, jakie liczne poczęły pojawiać się w ostatnich latach XIX wieku.

"Ilustrowana Republika", rok 1927.


"Głos Poranny", rok 1931.


źródło:
Sławomir Krajewski, Jacek Kusiński. Ulica Piotrkowska. Spacer pierwszy.

Fot. Monika Czechowicz
Fot. archiwalna ze zbiorów Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej im. Józefa Piłsudskiego w Łodzi.

piątek, 13 czerwca 2014

LITZMANNSTADT GETTO - model getta Leona Jakubowicza


Leon Jakubowicz (Jacobson), był żołnierzem Września. Po dostaniu się do niewoli niemieckiej, w 1940 roku został przewieziony do getta łódzkiego. Z zawodu szewc (przed wojną mieszkający w Łodzi), rozpoczął budowę modelu łódzkiego getta wiosną 1940 roku (praktycznie zaraz po jego utworzeniu). Wykorzystując swoje zamiłowania do modeli obserwował z okna swego mieszkania pracę nad budową drewnianego mostu nad ulicą Zgierską i budował jego model. Ta praca nasunęła mu pomysł zbudowania modelu całego getta. 
Budowa modelu trwała aż do sierpnia 1944 roku, kiedy to podczas likwidacji getta wywieziono większość jego mieszkańców do Oświęcimia. 
Leon Jacobson mówił po latach, że praca nad modelem pomogła mu przetrwać. Był nią tak pochłonięty, że jego zaangażowanie udzieliło się innym. Przedstawiciele zakładów pracy i administracji gettowskiej, na czele z samym Rumkowskim, wspierali jego wysiłki. Dzięki nim Jacobson mógł nanieść na swój model, wykonane dokładnie w skali 1:5000, miniaturki domów mieszczących fabryczki i warsztaty, urzędy żydowskie i administracji niemieckiej. Zdobył również stemple większości zakładów.


Cały model zamyka się jakby w futerale, którego kształt odpowiada granicom getta.

Tuż przed deportacją do obozu pracy w Niemczech, Jakubowicz ukrył swoje dzieło w metalowej skrzyni w piwnicy budynku na Brzezińskiej, w którym mieszkał. 
Po wyzwoleniu, w Niemczech, dowiedział się, że jego dwóch braci Artur i Jakov przeżyło i mieszkają w Łodzi. Jacobson napisał do nich, prosząc przede wszystkim o odnalezienie modelu i przywiezienie go do Niemiec. Wydobyty z gruzów model przywiózł Leonowi do Niemiec jeden z braci. Jakubowicz wyemigrował do Izraela, a następnie do Stanów Zjednoczonych. W 1990 roku udostępnił, a w 1996 ofiarował model Muzeum Holokaustu w Waszyngtonie.








Makietę można oglądać z dwóch perspektyw na stronach muzeum: 




PLAN LITZMANNSTADT GETTO:


  1. Kładka
  2. Stary cmentarz żydowski (obecnie nieistniejący, czytaj TUTAJ)
  3. Straż Pożarna
  4. Gestapo
  5. Siedziba żydowskich władz getta
  6. Policja Żydowska podlegająca judenratowi
  7. Rynek (czytaj TUTAJ)
  8. Policja kryminalna (czytaj TUTAJ)
  9. Aufräumkommando - Miejsce zakwaterowania grupy żydów (okolo 600 osób) mających uporządkować teren getta po jego ewakuacji ( Rembrandtstraße 16, Jakubastraße 16, obecnie ul Jakuba) czytaj TUTAJ
  10. Szpital nr 1 (obecnie ul. Łagiewnicka 36) czytaj TUTAJ
  11. Jeden z obozów dla osób deportowanych z getta (były Szpital Dziecięcy)
  12. Dom Kultury (Schneidergasse 3, obecnie ul. Krawiecka) czytaj TUTAJ i ... TUTAJ
  13. Więzienie
  14. Obóz Cygański (zobacz TUTAJ)
  15. Prewencyjny Obóz Policji Bezpieczeństwa dla Młodzieży Polskiej (upamiętniony Pomnikiem Martyrologii Dzieci, zobacz TUTAJ )
  16. Nowy cmentarz żydowski (zobacz TUTAJ)
  17. Stacja kolejowa Radogoszcz ( również Pomnik Radegast, zobacz TUTAJ )
źródło:
Pozostało. Tropem łódzkiego getta.