środa, 25 czerwca 2025

FUZJA/ Ogrody Anny i zabytkowa elektrownia.


FUZJA> Projekt realizowany w Łodzi od sześciu lat na 8-hektarowym terenie dawnej fabryki włókienniczej rodziny Scheiblerów, w zapomnianym i przez lata zarastającym chwatami kwartale pomiędzy ulicą Tymienieckiego a ulicą Milionową, od początku zdumiewał rozmachem. 


Inwestor zapowiadał, że w ciągu kilku lat ten niemal krańcowo zaniedbany kwartał przekształci w tętniący życiem obszar miasta, przywracając do stanu świetności także zabytkowe zabudowania pofabryczne (hale i magazyny). 

Przeczytaj w baedekerze:

"Ilustrowana Republika", rok 1926.


Wizja nazwana śmiało "miasto twórczą" była pierwszą w Łodzi inwestycją na taką skalę.
Realizacja rozpoczęła się od budowy nowych mieszkań - czterech apartamentowców, które w ciągu paru lat wyrosły wzdłuż ulicy Milionowej. Po sąsiedzku powstały również dwa biurowce, które oddano do użytku w 2022 roku - obecnie znajdują się w nich siedziby firmy Fuijtsu oraz biur serwisowanych City Space. 


Inwestor zadbał także o jeden z najcenniejszych zabytków dawnego imperium Scheiblera - pochodzącą z 1910 roku elektrownię z 80-metrowym, górującym nad okolicą kominem.

"Głos Kupiectwa", rok 1927.


Budynek został odrestaurowany do stanu oryginalnej świetności i już teraz jest wizytówką inwestycji. Docelowo ma być centrum kulturalnym fuzji, a rolę tę już częściowo pełni, goszcząc w swojej starej kotłowni festiwale, wystawy, seanse kinowe, kiermasze i potańcówki.


Kamieniem milowym dla Fuzji było otwarcie w 2021 roku Ogrodów Anny - miejskiego placu przed elektrownią, nazwanego tak dla uczczenia żony Karola Scheiblera, wpływowej łodzianki z przełomu XIX i XX wieku.

Anna Scheiblerowa z Wernerów (1835-1921)
Przeczytaj w baedekerze:


Teren o powierzchni blisko 3,6 tysięcy metrów kwadratowych zagospodarowano nową zielenią (43 drzewa, około 900 krzewów, blisko 4 tysiące ozdobnych traw i bylin oraz 168 mkw. trawników). Zaprojektowany jako serce rekreacyjne kompleksu obszar latem jest przestrzenią plenerowych imprez i rodzinnych pikników.

"Głos Polski", rok 1928.


Gdy południowa część Fuzji (od ulicy Milionowej) zaczęła tętnić życiem, rozpoczęła się rewitalizacja starych ceglanych budynków w północnej części dawnej fabryki Scheiblera. Na terenie kompleksu jest ich aż 15 i są one sukcesywnie odnawiane pod kontrolą konserwatora zabytków, by w maksymalnym stopniu zachować ich historyczną tkankę. Wszystkie zyskają jednak na wskroś nowoczesne funkcje.


Dwa obiekty w północnej części kompleksu, od strony ulicy Tymienieckiego, przeznaczono na cele mieszkalne. Na bazie jednego z nich powstaje 170 klasycznych loftów. W drugim, po dawnej wykańczalni, w obrysie historycznych murów, wznoszony jest nowy, sześciokondygnacyjny budynek mający oferować 160 mieszkań o loftowym charakterze.


Przeczytaj w baedekerze:
oraz:

"Nowy Dziennik Łódzki", rok 1932.

Wycinki prasowe pochodzą ze zbiorów Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej w Łodzi.

Fot. współczesne Monika Czechowicz

środa, 18 czerwca 2025

Ogród botaniczny/ogród japoński 🌿🌿


Ogród japoński położony jest nad dwoma niewielkimi stawami w części północno-wschodniej łódzkiego ogrodu botanicznego, czyli wzdłuż ulicy Krzemienieckiej; ma 2 ha powierzchni.


W stawach nawet w największą suszę jest woda, a to prawdopodobnie zasługa świetnej jakości gliny na dnie zbiornika (na terenie ogrodu była kiedyś jedna z łódzkich cegielni).


Wiosną ozdobą tej części ogrodu są magnolie, wspaniale wiśnie piłkowane, słodko pachnąca kalina koreańska, perukowiec i grujecznik japoński. Latem na stawie zakwitają grzybienie białe i różowe, a na rabatach hortensje. Jesienią bajeczne kolory przybierają ogniki szkarłatne, berberysy, wierzby, pigwowce i nieduże okazy klonów.


Wielki spektakl przyrody kończy się 31 października. Od 1 listopada Ogród Botaniczny jest zamknięty, a ponownie otwierany dopiero 1 kwietnia.


źródło: Marzena Bomanowska, Ryszard Bonisławski, Joanna Podolska. Spacerownik Łódzki, cz.2.

"Dziennik Łódzki", rok 1974.

Fot. Monika Czechowicz

wtorek, 10 czerwca 2025

Kamienica Chaima Szyka, Kilińskiego 93/Tuwima 19.

Kamienica narożna przy ulicy Tuwima 19, (dawniej ulica Przejazd 19 ) i Kilińskiego 93 (dawniej Widzewska 89, Kilińskiego 89).
"Czas", kalendarz informacyjno-adresowy, rok 1911.


"Czas", kalendarz informacyjno-adresowy, rok 1914 (Widzewska 89)


"Czas", kalendarz informacyjno-adresowy, rok 1914 (Przejazd 19)


Kamienica wzniesiona została dla Chaima Szyka (młodszego brata Salomona Szyka, który był ojcem słynnego miniaturzysty Artura Szyka).

Artur Szyk
Przeczytaj w baedekerze:


Informator m. Łodzi, rok 1920 (Przejazd 19)

Informator m. Łodzi, rok 1920 (Kilińskiego 89)

Kamienica powstała według projektu sporządzonego w 1910 roku przez Gustawa Landau-Gutentegera.

Gustaw Landau-Gutenteger
Przeczytaj w baedekerze:

Karta pocztowa powstała przed 1910 rokiem, widoczny plac przy zbiegu ulic Przejazd (dziś Tuwima) i Widzewskiej (dziś Kilińskiego).
(źródło fotografii: FotoPolska.eu)


Budynek posiadał cechy secesji wiedeńskiej, przed pożarem we wnętrzach znajdowały się, zachowane jeszcze rzadkie secesyjne sufitowe sztukaterie.

Zdjęcie wykonane po 1910 roku; widoczna kamienica Chaima Szyka.
(źródło fotografii: FotoPolska.eu)


Od pożaru w listopadzie 2014 roku budynek pozbawiony jest dachu i kondygnacji strychu.
W 2015 roku budynek rozebrano pozostawiając ściany zewnętrzne.


Księga adresowa m. Łodzi 1937-1939.

Fot. archiwalne pochodzą ze zbiorów Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej w Łodzi oraz Fotopolska.eu.

Fot. współczesne Monika Czechowicz